مصطفی اعتمادی در سال ۱۳۳۴ ش/ ۱۹۵۵ م در خانواده‌ای زراعت‌پیشه در قریۀ بُزیِ، در دره‌خُودی ولسوالی خِدِیر ولایت دای‌کندی متولد شد. او فرزند گردی‌حسین و از تیره «یاردوست» است. این تیره یکی از شاخه‌های قوم «خودی» است که در درۀ خودی ساکن هستند (راه عدالت، ۱۴۰۳: ۱۳). اعتمادی در سال ۱۳۵۳ ش برای تحصیل به ایران رفت و از همان زمان با مسائل و جریان‌های سیاسی آشنا شد. همچنین از جملۀ اعضای «گروه مستضعفین» بود که بعد از سال ۱۳۵۷ ش در مشهد (پایگاه اطلاع‌رسانی پیام آفتاب، ۱۳۹۰) برای رویارویی با حکومت وقت تشکیل‌شده بود (اعتمادی، ۱۳۷۹: ۳). همچنین در دهۀ ۵۰ ش، بخشی از فعالیتش انتقال کتاب و محصولات فرهنگی به کشور و همکاری برای تأسیس کتابخانه بود (فروغی، ۱۳۹۳). گفته می‌شود که اعتمادی علایق فرهنگی داشت و از تفکرات علی شریعتی و عرفان اسلامی تأثیر پذیرفته بود (هدایت، ۱۳۹۵: ۱۷۹). گفتنی است که او از همراهان عبدالعلی مزاری بود و از قومندان‌های جهادی، از بنیانگذاران مهم گروه مستضعفین، از اعضای کادر مرکزی سازمان نصر افغانستان، از بنیانگذاران حزب وحدت اسلامی افغانستان و عضو شورای سراسری علمای افغانستان بود (راه عدالت، ۱۴۰۳: ۱۳؛ وب‌سایت خبری شبکه تلویزیونی نگاه، ۱۳۹۳).
در طول سال‌های جنگ در کابل، عمدتاً در دای‌کندی مستقر بود و به صورت مستمر با رهبری حزب وحدت در کابل ارتباط داشت. برخی اظهار می‌کنند که از نظر دسته‌بندی‌های داخلی آن حزب، یک چپ‌گرا بود و خود را یک «سوسیالیست مسلمان» می‌نامید (فروغی، ۱۳۹۳).
در سال ۱۳۷۵ ش بنابر دعوت وزارت خارجۀ جمهوری اسلامی ایران و دایرکنندگان سمینار «افغانستان و امنیت منطقه»، به ایران سفر کرد و در همان زمان طی مصاحبه‌ای با هفته‌نامۀ وحدت، در مورد ساختار سیاسی مناسب برای کشور اظهار داشت: «فدرالیسم می‌تواند نوع بهتری از دموکراسی را برای ما ارائه کند» (اعتمادی ۱۳۷۵: ۳). از دوستان و همفکران او می‌توان به علی‌اکبر مهدوی سنگ‌تخت، سیدمحمد سجادی و امیر محمد انصاری (معروف به انصاری بلوچ) اشاره کرد.
اعتمادی دو بار، در سال‌های ۱۳۸۴ و ۱۳۸۹، از حوزهٔ انتخابیۀ ولایت دای‌کندی نامزد انتخابات پارلمانی افغانستان شد؛ اما در هر دو دوره از سوی کمیسیون انتخابات رد صلاحیت شد. در انتخابات سال ۱۳۸۴، حکم رد صلاحیت وی تنها یک روز پیش از برگزاری انتخابات صادر شد و فرصت عملی برای شکایت و تجدیدنظر باقی نماند. با این حال، شماری از هواداران وی، با وجود اعلام حذف نامش از فهرست نامزدان، به او رأی دادند و آرای وی به‌عنوان آرای باطله محاسبه شد. بر اساس برخی روایت‌ها، شمار این آرا تا ۲۵ هزار رأی برآورد شده است؛ رقمی که از آرای نامزدان پیروز آن دوره بیشتر بود. در انتخابات سال ۱۳۸۹ که شانزدهمین دور انتخابات پارلمانی افغانستان بود، نام وی بار دیگر در میان نامزدان رد صلاحیت‌شده قرار گرفت (راه عدالت، ۱۴۰۳: ۱۳). او در این دهه در کابل زندگی می‌کرد، فعالیت زیادی نداشت و از حزب ناراضی بود. در حمایت از تدویر لویه‌جرگۀ قانون اساسی در سال ۱۳۸۲ نقش داشت (وب‌سایت خبری شبکه تلویزیونی نگاه، ۱۳۹۳).
اعتمادی به بیماری سرطان مبتلا بود و به‌منظور تداوی، یک‌بار به هند و دوبار به ایران سفر کرد، اما سرانجام به تاریخ ۶ عقرب ۱۳۹۳ ش، در آستانۀ هفتمین دهه از زندگی‌اش در شفاخانۀ دولتی «داوود خان» کابل درگذشت.
منابع: اعتمادی، عوض‌علی. (۱۳۷۹). «احزاب افغانستان؛ از ظهور تا افول». در هفته‌نامه بنیاد وحدت. سال ششم. شمارۀ مسلسل ۲۱۴. ۸ ثور. ص۳؛ اعتمادی، مصطفی. (۱۳۷۵). «افغانستان امروز قربانی یک توطئه بین‌المللی و منطقه‌ای است». [گفتگو با هفته‌نامه وحدت، شمارۀ ۱۶۸]. صص ۳ و ۸؛ راه عدالت. (۱۴۰۳). «نامه خانواده و دوستان مرحوم مصطفی اعتمادی به مسؤولان دانشنامه هزاره». ارگان نشراتی حزب عدالت و آزادی افغانستان. سال اول. شمارۀ ۱۲. ۱۳ ثور ۱۴۰۵. ص ۱۳؛ فروغی، محمد. (۱۳۹۳). «تبیین ابعاد شخصیتی مرحوم استاد مصطفی اعتمادی». وب‌سایت دولتمداری شایسته. بازیابی ۱۷ حمل ۱۳۹۶. foroughi.rozblog.com؛ پایگاه اطلاع رسانی پیام آفتاب. (۱۳۹۰). «سازمان نصر افغانستان». بازیابی ۱۷ حمل ۱۳۹۶. www.payam-aftab.com؛ وب‌سایت خبری شبکه تلوزیونی نگاه. (۱۳۹۳). «استاد مصطفی اعتمادی از بنیانگذاران حزب وحدت اسلامی در کابل به خاک سپرده شد». بازیابی ۲۳ حمل ۱۳۹۶. negaah.tv؛ هدایت، محمد. (۱۳۹۵). «یادی از مرحوم مصطفی اعتمادی». در فصلنامه ادبیات معاصر. سال اول. شمارۀ ۴. صص ۱۷۸ تا ۱۸۰.
مؤلف: صدیقه هاشمی
در حال بارگذاری دیدگاه‌ها...